Veiligheid

Inleiding

Veiligheid is één van de belangrijkste aandachtsvelden van de (lokale) overheid. We willen dat onze inwoners veilig zijn en zich veilig voelen in hun gemeente en daar prettig kunnen wonen. Maar ook bedrijven moeten kunnen ondernemen in een veilige gemeente en bezoekers en toeristen moeten op een veilige manier kunnen recreëren en ontspannen.

De gemeente heeft de regierol bij het ontwikkelen en uitvoeren van het veiligheidsbeleid. De gemeente Middelburg werkt samen met verschillende partners in het veiligheidsdomein zoals politie, brandweer, Veiligheidsregio en Openbaar Ministerie. Maar ook partners in het maatschappelijk domein spelen een belangrijke rol. Denk dan aan de GGD, RUD, zorg- en welzijnsorganisaties, scholen en de woningbouwcorporaties. Maar het belangrijkste zijn de inwoners en ondernemers. Inwoners en ondernemers die zich medeverantwoordelijk voelen om een bijdrage te leveren aan een veilige gemeente. Kortom, leefbaarheid en veiligheid is een verantwoordelijkheid van ons allemaal.

Beleidskader

Vastgestelde gemeentelijke beleidsnota's:

• Integraal Veiligheidsbeleid Walcheren 2023-2026 , versie Middelburg

• Prostitutiebeleid (beleidsnota) (2000)

• Prostitutiebeleid (beleidsregels) (2000)

• Beleidslijn Bibob gemeente Middelburg 2023

• Regionaal Zeeuws Crisisplan (2022-2025)

• Victoriabeleid gemeente Middelburg (2000)

• Beleidsregel Victoriabeleid (2017)

• Beleidsregel Wet maatregelen bestrijding voetbalvandalisme en ernstige overlast (Wet MBVEO) (2013)

• Beleidsregel Wet Aanpak Woonoverlast (2018)

• Beleidsregel Veiligheid bij evenementen (2017)

• Nota omgaan met conventionele explosieven (2011)

• Damocles - Bestuurlijke handhaving van artikel 13b Opiumwet (2024)

• Regionaal Beleidsplan Politie Zeeland West-Brabant 2023-2026

Wat wilden we bereiken?

Maatschappelijk effect

De Middelburgers en de bezoekers van Middelburg moeten zich veilig voelen en moeten veilig zijn. Dan gaat het enerzijds om veiligheid in en rond het huis en in de buurt, anderzijds in het grotere verband van stad en regio. Er is uitvoering gegeven aan de activiteiten die onderdeel zijn van het uitvoeringsprogramma 2025 van het IVB Walcheren 2023-2026.

Doelstellingen

1. De basis op orde voor wat betreft een datagedreven aanpak van ondermijning.

2. Versterken van de weerbaarheid en integriteit van de gemeente Middelburg waardoor wordt voorkomen dat de gemeente ondermijnende activiteiten faciliteert en waardoor barrières worden opgeworpen tegen ondermijnende criminaliteit.

3. Tegengaan van jeugdcriminaliteit.

4. Bewustwording creëren en handvatten bieden in het tegengaan van digitale criminaliteit.

5. Beter voorbereid zijn op de risico's die samenhangen met de energietransitie.

Wat hebben we bereikt?

Doelstelling 1: De basis op orde voor wat betreft een datagedreven aanpak van ondermijning.

De ambities in het IVB 2023-2026 voor wat betreft de aanpak van ondermijning betreffen het komen tot een Zeeuwse aanpak en het uitvoeren van een professionaliseringsslag. In 2025 heeft de gemeente de laatste voorbereidingen getroffen voor de implementatie van het Gemeentelijk Signalen Overleg (GSO). Er is een DPIA uitgevoerd en een privacy protocol opgesteld. Dit jaar zijn we gestart met een infocel voor de aanpak van ondermijning. Een collega vanuit onze organisatie vertegenwoordigt de Zeeuwse gemeenten in deze infocel. De infocel helpt enorm bij het krijgen van een informatiepositie, wat inhoudt het verzamelen, delen en opwaarderen van signalen tot concrete informatie. Dit jaar hebben we uitvoering gegeven aan een publiekscampagne om meer signalen van ondermijning op te halen met name voor het handelen en opslaan van vuurwerk. We werken hierbij samen met Meld Misdaad Anoniem. Dit heeft in 2025 een dubbel aantal meldingen ten opzichte van 2024 opgeleverd.

Doelstelling 2: Versterken van de weerbaarheid en integriteit van de gemeente Middelburg waardoor wordt voorkomen dat de gemeente ondermijnende activiteiten faciliteert en waardoor barrières worden opgeworpen tegen ondermijnende criminaliteit.

In 2025 hebben we opnieuw geïnvesteerd in bewustwording van bestuur en medewerkers als het gaat om integriteit en het vergroten van de weerbaarheid tegen de risico's op ondermijning. De gemeenteraad is zelf aan de slag gegaan met de actualisatie van de gedragscode voor politieke ambtsdragers en er heeft een bijeenkomst plaatsgevonden met de raad waar over de risico's van ondermijning is gesproken. In 2025 is de gemeente opnieuw gestart met het afleggen van de ambtseed of - belofte voor nieuwe medewerkers. Deze ceremonie is aangekleed met een informatiebijeenkomst over de gedragscode voor ambtenaren, integriteit, risico's op ondermijning en de Zeeuwse norm weerbare overheid.

Doelstelling 3: Tegengaan van jeugdcriminaliteit

Met hulp van subsidie van het ministerie van Justitie en Veiligheid hebben we flink kunnen investeren in het tegengaan en voorkomen van jeugdcriminaliteit. Onder de paraplu 'Preventie met Gezag' wordt samen met de partners op Walcheren, vanuit overheid, zorg, welzijn, onderwijs en het strafrechtketen, gewerkt aan verschillende interventies om jongeren voor de criminaliteit te behoeden. Het is belangrijk dat de interventies zoals deze nu worden ontwikkeld en uitgevoerd ook na afloop van het programma Preventie met Gezag eind 2027 behouden blijven en in het jeugd en veiligheidsbeleid worden geborgd.

Doelstelling 4: Bewustwording creëren en handvaten bieden in het tegengaan van digitale criminaliteit

In 2025 hebben we het nodige bijgedragen aan het vergroten van de digitale weerbaarheid van zowel de eigen organisatie als die van kwetsbare groepen in de gemeente. De gemeente maakt onderdeel uit van de samenwerking op dit thema binnen de eenheid Zeeland West-Brabant onder de naam CyberConnect en levert daar een actieve bijdrage aan. In het magazine CyberConnect wordt dit toegelicht.

Doelstelling 5: Beter voorbereid zijn op de risico's die samenhangen met de energietransitie.

In 2025 heeft veiligheid rond energietransitie de nodige aandacht gekregen binnen de gemeente. Er is een Zeeuws beleidskader grootschalige batterijsystemen ontwikkeld. Gemeente Middelburg maakt deel uit van de werkgroep die daarvoor heeft zorggedragen. Het beleidskader wordt naar verwachting in 2026 vastgesteld.

Wat hebben we ervoor gedaan?

Ondermijning

De aanpak van ondermijning

Bij het meldpunt signalen ondermijning zijn in 2025 bijna 25 meldingen binnengekomen. Het betrof diverse soorten meldingen, waaronder mogelijk hennepkwekerijen, onverklaarbaar vermogen, verkoop van illegale sigaretten, uitkeringsfraude, mogelijke mensenhandel (vaak arbeidsuitbuiting of seksuele uitbuiting) en mogelijke zorgfraude. Deze meldingen zijn beoordeeld en waar nodig en mogelijk mono of integraal opgepakt door de betrokken partners. Vanwege capaciteitsgebrek konden niet alle signalen worden opgepakt. Ditzelfde geldt voor het creëren van bewustwording op het gebied van signalen van ondermijning bij de verschillende gemeentelijke afdeling en bij externe partners. Daarom is in 2025 extra capaciteit hiervoor aangevraagd en gekregen waardoor in 2026 een nieuwe medewerker ondermijning kan starten.

Naast de hierboven genoemde meldingen zijn in 2025 71 Meld Misdaad Anoniem (MMA) meldingen ontvangen. Meer dan een verdubbeling ten opzicht van 2024 (toen 33). Het ging onder andere om meldingen over opslag van lachgas, drugshandel, gedwongen prostitutie, huiselijk geweld, woonfraude, uitkeringsfraude, onverklaarbaar vermogen en bezit/opslag van illegaal vuurwerk. Zeker bij de meldingen over het bezit en opslag van illegaal vuurwerk was een flinke stijging te zien. Dit had vermoedelijk te maken met de campagne die de Walcherse gemeenten samen met Meld Misdaad Anoniem in het laatste kwartaal hebben gehouden om het melden van de opslag illegaal vuurwerk te bevorderen.

Vanuit de versterking van de informatiepositie is in 2025 verder gewerkt aan het opzetten van het gemeentelijk signalenoverleg (GSO), voorheen lokaal informatieoverleg (LKO). Een GSO helpt gemeenten om van een signaal van mogelijke ondermijning tot een (integrale) aanpak te komen. Het was de bedoeling om in 2025 te starten met het GSO. Het grootste gedeelte wat hiervoor moet worden geregeld is klaar. Dit is nog niet het geval met betrekking tot de privacy, wat meer tijd kost dan verwacht. Wel zitten we hier in de afrondende fase en de verwachting is dat in het eerste of tweede kwartaal van 2026 kan worden gestart het GSO. Verder is in 2025 is het informatiebeeld van bedrijventerrein Arnestein opgeleverd. Een informatiebeeld wordt volgens een bepaald werkproces en op datagedreven wijze opgesteld. Het helpt bij het in kaart brengen van een bedrijventerrein en het opwerken van (mogelijke) ondermijningssignalen. Naar aanleiding van het informatiebeeld Arnestein zijn en worden diverse (integrale) controles uitgevoerd.

In 2025 zijn zeven integrale controles en twee integrale verkeerscontroles georganiseerd. Hierbij is onder andere een partij illegale drank aangetroffen, zijn meerdere overtredingen op gebied van milieuwetgeving geconstateerd en is voor een flink bedrag aan openstaande belastingschuld geïnd. Ook is in één geval zorg ingeschakeld voor een persoon die onder slechte omstandigheden in een bedrijfsunit verbleef. Verder is deelgenomen aan twee integrale ondermijningscasussen. Tevens is de Infocel Zeeland één keer in de twee weken een dagdeel bij elkaar geweest om voor integrale ondermijningscasussen een zogeheten intelligencebeeld te maken en interventiemogelijkheden op te stellen. We hebben capaciteit beschikbaar gesteld voor de gemeentelijk vertegenwoordiger in deze Infocel. In 2025 heeft een evaluatie van de Infocel plaatsgevonden en de conclusie is dat de ervaringen in het eerste jaar overwegend positief zijn. Wel zijn er een aantal verbeter- en aandachtspunten.

Eind 2024 is het geactualiseerd Damoclesbeleid (mogelijkheid tot sluiten van panden na aantreffen drugs) door de burgemeester vastgesteld. Op grond hiervan en op grond van andere openbare orde bevoegdheden van de burgemeester zijn, mede door de inzet van een jurist hierop, meerdere panden gesloten, waarschuwingen gegeven en lasten onder dwangsom opgelegd en geïnd.

De aandachtsfunctionaris mensenhandel heeft in 2025 weer diverse meldingen ontvangen en opgepakt. Dit betrof onder andere meldingen van arbeidsuitbuiting, illegale prostitutie en een schijnhuwelijk. Ook heeft de aandachtsfunctionaris deelgenomen aan het Zeeuws overleg voor aandachtsfunctionarissen mensenhandel dat één keer per maand plaatsvindt. Tevens hebben diverse medewerkers binnen de gemeente Middelburg deelgenomen aan een training voor het herkennen van signalen van mensenhandel.

Zeeuwse norm weerbare overheid

In 2025 hebben de Zeeuwse overheden de voorbereidingen getroffen om te komen tot een geactualiseerde en betere versie van de Zeeuwse norm weerbare overheid. De norm is aangevuld en op een aantal punten concreter gemaakt. Dit wordt de Zeeuwse norm 2.0. Bedoeling is om deze nieuwe norm begin 2026 te laten vaststellen en op 4 maart, de Zeeuwse dag van de weerbaarheid, te laten ondertekenen. De Zeeuwse norm helpt de gemeenten, provincie en waterschap om de risico's op ondermijning en criminele uitbuiting van de (lokale) overheid tegen te gaan.

Zorg en veiligheid

Radicalisering

In 2025 is de aandacht voor radicalisering en extremisme op mondiaal en nationaal niveau onmiskenbaar aanwezig. Aanslagen aan de andere kant van de wereld lieten een directe impact zien om lokale inwoners van Middelburg. In 2025 is namens de Walcherse gemeenten, deelgenomen aan het overleg met betrekking tot radicalisering vanuit het Zorg en Veiligheidshuis Zeeland. Om lokaal het zicht op de problematiek te verscherpen zijn er de professionals diverse trainingen verzorgd en is er uitvoering gegeven aan een fenomeen analyse naar radicalisering en extremisme in Zeeland. Voor de Zeeuwse en Middelburgse aanpak zijn we ondersteund door landelijke organisatie zoals de ministeries van Justitie en Veiligheid, Binnenlandse Zaken en Sociale Zaken en Werkgelegenheid, het NCTV, het Landelijk Steunpunt Extremisme en het Expertise Centrum Sociale Stabiliteit.

Domeinoverstijgende samenwerking tussen Zorg en Veiligheid

Vanuit een gedegen basis heeft in 2025 de domeinoverstijgende samenwerking tussen Zorg en Veiligheid in Middelburg op zowel bestuurlijk als ambtelijk zich onderscheiden. De lijn tussen bestuur, beleid en uitvoering is verder verstevigd, de regionale samenwerking is verder aangehaald. Dit resulteerde in een duidelijke richting en adequate aanpak van diverse thema’s binnen zorg en veiligheid.

Geweld tegen vrouwen heeft in 2025 landelijk veel aandacht ontvangen en blijkt een hardnekkig maatschappelijk probleem wat in Middelburg aanvullende aandacht heeft gekregen. De veiligheid van vrouwen op straat in de gemeente Middelburg, huiselijk geweld, femicide zijn thema’s met blijvende urgentie. Het afgelopen jaar zijn er diverse activiteiten georganiseerd om de aandacht en bewustwording te vergroten. We waren en blijven de aanjager om op het gebied van preventie, vroeg signalering en passende interventies het verschil te kunnen maken om het geweld tegen vrouwen een halt toe te roepen

Er is daarnaast meer beeld ontstaan en een gerichtere aanpak ingezet voor de groeiende groep inwoners met een diversiteit aan problemen in Middelburg. Zowel op het gebied van mentale gezondheid, woonoverlast, en dakloosheid. Om in Middelburg escalaties en overlast van deze inwoners met onbegrepen gedrag te voorkomen en passende hulp in te zetten zijn er twee gespeciliseerde zorgprofessionals (‘wijk-GGD’ers) gestart, is de pilot van het regionaal interventie team (RIT) gecontinueerd en is de ‘doorbraakmethodiek’ bij complexe casuïstiek geïmplementeerd en in de praktijk tot uitvoering gebracht. Het project ‘Skaeve Huse’ is verder ontwikkeld op Walcheren en bevindt zich in de laatste fase van realisatie. Met ‘Skaeve Huse’ wordt voorzien in woonruimte voor inwoners die zich niet kunnen aanpassen in een reguliere woning en omgeving. Met de woningbouwcorporaties en de politie is de samenwerking gecontinueerd om woonoverlast in de keten integraal aan te pakken.

Jeugd en veiligheid

Preventie met Gezag

Juli 2024 gestart is gemeente Middelburg gestart met ‘Preventie met Gezag’. Met hulp van subsidie vanuit dit landelijke programma van het ministerie van Justitie en Veiligheid willen we zoveel mogelijk voorkomen dat jongeren (verder) betrokken raken in de georganiseerde criminaliteit. Lopende interventies zoals de ‘Aanpak Steekwapens & jeugdcriminaliteit’ en ‘Nieuw Perspectief‘ zijn ondergebracht in de aanpak ‘Preventie met Gezag’. Deelname van Middelburg aan Preventie met Gezag loopt tot en met juni 2027 en kan nog met een half jaar verlengd worden. Het is belangrijk dat de interventies zoals deze nu worden ontwikkeld en uitgevoerd ook na 2027 behouden blijven en in het jeugd en veiligheidsbeleid worden geborgd. Onder de vlag van Preventie met Gezag worden de volgende interventies uitgevoerd.

Persoonsgerichte Aanpak (PGA)

In 2025 is er een procesregisseur Persoonsgerichte Aanpak (PGA) werkzaam geweest die zowel binnen als buiten de gemeente actief bekendheid heeft gegeven aan de PGA en een bijdrage heeft geleverd aan de verdere uitwerking van beleid rondom de aanpak van jeugdcriminaliteit in Middelburg. Het belang van vroegsignalering is gedurende het jaar intern én extern nadrukkelijk onder de aandacht gebracht. En samen met ketenpartners zijn algemene ontwikkelingen, trends en (zorg)signalen rond jeugdproblematiek uitgewisseld, zowel op individueel als groepsniveau, inclusief signalen over omgeving en beschikbaar aanbod.

Binnen de gemeente is structureel overleg en afstemming gerealiseerd met de procesregisseur Jeugd van de Toegang en de Jeugdboa’s. Daarnaast is aangesloten bij overleggen op scholen, waaronder die van het Preventief Jeugd Team (PJT), en is er nauw contact onderhouden met het jongerenwerk en wijkmanagers.

Er is actief deelgenomen aan de regionale Werkgroep Jeugd en Veiligheid en verbinding met andere gemeenten in de regio gezocht om gemeente overstijgend het juiste beeld te delen en aanpak op elkaar af te stemmen. Door deze domeinoverstijgende en regionale samenwerking is het netwerk aanzienlijk versterkt en is de informatiepositie merkbaar verbeterd. Hierdoor is een beter en vollediger beeld ontstaan van risicojongeren en jeugdproblematiek en wordt expertise en beschikbaar aanbod van partners uit verschillende domeinen—zoals zorg, veiligheid, welzijn en onderwijs—actief benut.

Vanwege complexiteit rondom de implementatie van het regionaal convenant en de lokale DPIA voor de PGA is juridische expertise ingeschakeld. Dit om de PGA lokaal op een verantwoorde en toekomstbestendige wijze in te richten, alvorens tot uitvoering kan worden overgegaan. Het Zorg- en Veiligheidshuis heeft, op verzoek van de gemeenten Vlissingen en Middelburg, in de door hen gebruikte applicatie PGA-X een aparte omgeving ontwikkeld voor de LPGA.

Jeugdboa’s

In 2025 hebben twee jeugdboa’s een belangrijke en zichtbare bijdrage geleverd aan het versterken van het jeugd- en veiligheidsdomein. Ondertussen is ook een senior boa aangewezen die de jeugdboa’s aanstuurt en begeleidt. De jeugdboa’s hebben actief toezicht gehouden en waar nodig handhavend opgetreden. Daarnaast hebben zij preventief en oplossingsgericht gewerkt in de omgang met jeugd en jeugdgroepen. Hun inzet heeft (in-)direct bijgedragen aan het behalen van de geformuleerde doelen rondom het beheersbaar maken van (jeugd-)overlast en het vroegtijdig signaleren van risico’s. Prioriteiten die door de organisatie waren vastgesteld, zijn meegenomen in hun surveillances. Hierdoor is gericht en effectief toezicht gehouden op de locaties en thema’s die extra aandacht nodig hadden. De jeugdboa’s hebben hun werkzaamheden en waarnemingen geregistreerd, in lijn met de vastgestelde indicatoren. Deze registraties hebben geleid tot een verbeterde informatiebasis. De jeugdboa’s hebben actief samengewerkt en informatie gedeeld met ketenpartners, waaronder OOV, jongerenwerk, politie en onderwijs.

Schoolveiligheid

We hebben de afgelopen periode substantieel geïnvesteerd in het versterken van schoolveiligheid. Er is op Walcheren een regionale coördinator schoolveiligheid aangesteld en in samenwerking met Vlissingen en Veere is het Schoolveiligheidsconvenant geactualiseerd. Daarbij is voor het eerst ook het primair onderwijs aangesloten.

Voor de periode 2025–2030 is een nieuw convenant opgesteld waarin de rollen, verantwoordelijkheden en samenwerkingsafspraken tussen gemeenten, onderwijsinstellingen, politie en het Openbaar Ministerie op hoofdlijnen zijn vastgelegd. Dit convenant heeft tot doel een veilig schoolklimaat te waarborgen en onveilig gedrag in en rondom scholen te voorkomen, tijdig te signaleren en effectief aan te pakken. Daarmee is het belang van gezamenlijke inzet wederom bekrachtigd en is de noodzaak van structurele, integrale samenwerking expliciet bevestigd. Het vernieuwde convenant sluit nauw aan bij andere gemeentelijke beleidskaders op het gebied van jeugd, onderwijs, preventie en veiligheid, waaronder het vastgestelde beleidskader Jeugd, de inzet van het PJT op scholen en de doelstellingen van het programma Preventie met Gezag. Ook is het convenant in lijn met de Wet Veilig en Vrij Onderwijs, die scholen verplicht om sociale veiligheid structureel te borgen.

Ter ondersteuning van de implementatie is een organisatiestructuur ingericht met een werkgroep en stuurgroep. Deze structuur zorgt voor continuïteit, monitoring en verdere ontwikkeling van de afspraken. Binnen de gemeente wordt de domeinoverstijgende samenwerking verder versterkt, zodat een meer samenhangende en toekomstbestendige aanpak van schoolveiligheid kan worden gerealiseerd.

AJB

Alleen Jij Bepaalt Wie Je Bent (AJB), een door het NJi erkend preventief gedragsprogramma, is in 2025 Middelburg succesvol uitgevoerd en uitgebreid naar het primair onderwijs. Het programma richt zich op het voorkomen van delinquent en overlastgevend gedrag en heeft effectief samengewerkt met scholen, ouders en (zaal)voetbalverenigingen. In Middelburg hebben via AJB meerdere jongeren deelgenomen aan een gestructureerde vorm van vrijetijdsbesteding door middel van sport. Deze inzet heeft bijgedragen aan hun positieve ontwikkeling, het versterken van sociale vaardigheden en het voorkomen van risicogedrag. Daarnaast zijn er AJB-workshops georganiseerd voor deelnemende jongeren. Een belangrijk thema hierbij was geweld tegen hulpverleners. Deze workshops zijn uitgevoerd in nauwe samenwerking met samenwerkingspartners, zoals politie en (jeugd-)boa’s.

Naast AJB zijn in Middelburg ook andere interventies succesvol ingezet ter ondersteuning van kwetsbare en risicojongeren. Deze bieden aanvullende structuur, begeleiding en positieve vrijetijdsinvulling. Voorbeelden hiervan zijn:

• De inloop bij FC Dauwendaele: waar jongeren laagdrempelig kunnen deelnemen aan sport, begeleiding krijgen en verbinding vinden met positieve rolmodellen.

• Harde Leerschool: programma gericht op persoonlijke ontwikkeling, gedragsverandering en toekomstperspectief.

Deze interventies hebben gezamenlijk bijgedragen aan het versterken van beschermende factoren, het verminderen van risico’s en het ondersteunen van jongeren in hun ontwikkeling.

Youchoose

De jongerencampagne is succesvol uitgebreid en er is meer focus gekomen op de beoogde doelgroep. De junior ambassadeurs hebben hierbij een actievere en zichtbare rol vervuld, wat heeft bijgedragen aan een grotere betrokkenheid en herkenbaarheid binnen de campagne. Hierdoor is zowel onder professionals als onder jongeren in Middelburg aanzienlijk meer bekendheid gegenereerd. De zichtbaarheid van de campagne is verder vergroot door de inzet van diverse vormen van online content, waardoor de boodschap een bredere en meer consistente verspreiding heeft gekregen. Daarnaast is de afstemming en samenwerking met het jongerenwerk en andere lopende interventies verder versterkt. Dit is onder meer gerealiseerd door aan te sluiten bij evenementen en activiteiten waar de doelgroep aanwezig was, waardoor de campagne directer en effectiever onder jongeren is gepositioneerd.

Daarnaast is er meer vraaggericht gewerkt. Waar mogelijk is inhoud gegeven aan relevante (beleids)thema’s die speelden in de uitvoeringspraktijk. Hierdoor is er extra aandacht ontstaan voor onderwerpen zoals jongeren in de horeca, ouderpartnerschap en het ontwikkelen van een doorlopende leerlijn. Deze thematische verbreding heeft geleid tot een campagne die beter aansluit bij de leefwereld van jongeren en bij de behoeften van professionals in het netwerk.

Onderzoek naar jeugdcriminaliteit in Middelburg

Op verzoek van de gemeente Middelburg heeft Avans Hogeschool kwantitatief onderzoek gedaan naar de aard en omvang van jeugdcriminaliteit in de gemeente. De uitkomsten van dit onderzoek zijn besproken tijdens een bijeenkomst met jeugdprofessionals in Middelburg en heeft ons meer inzicht gegeven in waar op welke wijze het vraagstuk zich voordoet. In 2025 is de opdracht uitgezet bij Avans om in 2026 kwalitatief vervolgonderzoek uit te voeren in verschillende wijken van de gemeente Middelburg. Dit onderzoek richt zich op het in kaart brengen van risico- en criminogene factoren die invloed hebben op de kans dat jongeren in de criminaliteit belanden. Hiermee wordt voortgebouwd op eerdere inzichten en wordt verdiepend onderzoek gedaan naar de omstandigheden en dynamieken die een rol spelen in de ontwikkeling van jeugdcriminaliteit in Middelburg.

Online campagne

In 2025 is de voorbereiding gestart voor de online campagne “Wanneer alles vaag is”, gericht op jongeren van 13–24 jaar. De campagne wordt begin 2026 gedurende zes weken actief verspreid via advertenties op TikTok, Instagram en Snapchat. Jongeren worden hierin verwezen naar de veilige, anonieme chatomgeving van www.keerpunt.chat, waar zij terechtkunnen voor ondersteuning.

Deze campagne heeft tot doel jongeren te bereiken die worden geconfronteerd met druk, chantage of (dreigende) criminaliteit. Door een herkenbare en toegankelijke boodschap wil de campagne jongeren eerder naar passende hulp leiden. Het belang hiervan is groot: steeds meer jongeren krijgen te maken met druk vanuit hun omgeving, online beïnvloeding en vormen van criminele verleiding. Keerpunt biedt een laagdrempelige plek waar zij – volledig anoniem – in gesprek kunnen met professionals. Ook naasten kunnen er terecht voor advies en ondersteuning.

Voorkomen van online criminaliteit

Vergroten weerbaarheid in de samenleving

Onder de paraplu van de regionale samenwerking CyberConnect dragen we ook in Middelburg bij aan het vergroten van de digitale weerbaarheid. Dat is belangrijk want één op de zes inwoners is jaarlijks slachtoffer van een vorm van online criminaliteit. Soms kunnen dat kleine vormen van bijvoorbeeld fraude zijn, maar vaak ook grotere delicten met een zware impact. Het opsporen van online criminaliteit is niet makkelijk. Ook wordt maar een klein deel van alle criminaliteit gemeld. Om die reden heeft preventie, dus het vergroten van de digitale weerbaarheid, een grote betekenis.

We hebben op verschillende momenten op verschillende locaties in de gemeente informatiebijeenkomsten georganiseerd voor senioren. We bespreken met hen de gevaren die er zijn digitaal en hoe je slachtofferschap kunt voorkomen. Medewerkers van slachtofferhulp zijn aanwezig om te helpen.

In 2025 hebben we als Zeeuwse gemeenten een extra scenario toegevoegd aan de RISK factory Zeeland. Dit jaar hebben scholieren ook geleerd over de gevaren wanneer er sprake is van 'criminele uitbuiting'. Jongeren worden geronseld door criminelen om voor hen klusjes te doen. Dat begint vaak klein, bijvoorbeeld met het afgeven van een pakketje, maar al snel wordt het meer en voordat ze er erg in hebben zit het slachtoffer 'gevangen'. Aan de RISK factory hebben dit jaar 1200 scholieren uit Zeeland deelgenomen.

Energietransitie

In 2025 heeft veiligheid rond energietransitie de nodige aandacht gekregen binnen de gemeente. Dit blijkt ook nodig omdat er soms sprake is van een spanningsveld tussen aandacht voor veiligheid en de snelheid die nodig is bij de energietransitie. Zie verder het programma 'volksgezondheid en milieu'.

Evenementen

Toezien op veiligheid van evenementen

In 2025 is opnieuw veel ambtelijke inzet geleverd voor de voorbereiding en uitvoering van veilige evenementen binnen onze gemeente. Samen met de adviserende veiligheidspartners is waar mogelijk een integraal OOV‑advies opgesteld voor evenementen waarbij een veiligheidsplan verplicht is. De investeringen van de afgelopen jaren in procesoptimalisatie, kennisopbouw en samenwerking dragen inmiddels zichtbaar bij aan een efficiëntere werkwijze voor zowel de gemeente als de evenementenorganisatoren.

Ondanks deze positieve ontwikkeling blijft de voorbereiding op grotere en/of risicovolle evenementen intensief. Dit is noodzakelijk om de veiligheid en het ordentelijk verloop te blijven borgen. Voorbeelden hiervan zijn de begeleiding van grootschalige publiekstrekkers in het voorjaar en de continue afstemming met organisatoren richting het drukke zomerseizoen. De evenementen die in kalenderjaar 2025 hebben plaatsgevonden, zijn over het algemeen beheersbaar verlopen. Hierbij is wederom geïnvesteerd in het versterken van de relatie tussen organisatoren en de gemeente Middelburg. Die samenwerking blijft van belang om gezamenlijk op een voorspelbare en consistente manier toe te werken naar veilige evenementen.

Daarnaast is in 2025 vanuit OOV verder gewerkt aan de concretisering van het nieuwe evenementenbeleid van de gemeente Middelburg. Dit omvat zowel de inhoudelijke verdieping als de doorontwikkeling van het proces rondom vergunningverlening, met het doel om duidelijkheid te bieden aan organisatoren en de interne afhandeling van evenementenaanvragen te verbeteren.

Jaarwisseling

De jaarwisseling heeft een goede voorbereiding gekend. In de aanloop naar de feestdagen zijn geen concrete dreigingssignalen waargenomen die wezen op verstoringen van de openbare orde en veiligheid in Middelburg. Voor meerdere activiteiten en evenementen zijn vergunningen verleend. De georganiseerde evenementen tijdens de jaarwisseling zijn ordentelijk verlopen. Wel is afgelopen jaarwisseling sprake geweest van een stijging van de materiële schadekosten. De jaarwisseling is op Walchers schaalniveau schriftelijk geëvalueerd en geaccordeerd door de basisteamdriehoek. Komend kalenderjaar zal opnieuw worden bekeken welke maatregelen kunnen bijdragen aan het voorkomen van verstoring van openbare orde en veiligheid tijdens de volgende jaarwisseling. De oud- en nieuwfeesten op de Markt in Middelburg en bij de Blikken in Arnemuiden, zijn afgelopen editie zonder noemenswaardige incidenten verlopen en kenden een goede samenwerking tussen organisatoren, hulpdiensten en de gemeente.

Rampenbestrijding en brandweer

Veiligheidsregio Zeeland

In 2025 zijn een aantal belangrijke besluiten genomen en stappen gezet in het samenvoegen van de bedrijfsvoeringstaken, het oprichten van een gemeenschappelijke regeling en gezamenlijke huisvesting op een nieuw te bouwen locatie in Goes-West van GGD Zeeland en Veiligheidsregio Zeeland.

Rampenbestrijding en bevolkingszorg

In 2025 is weer invulling gegeven aan het piket openbare orde en veiligheid en rampenbestrijding en crisisbeheersing. Dit betekent dat we 24 uur per dag, 365 dagen per jaar, bereikbaar en inzetbaar zijn bij calamiteiten. Om over de juiste kennis te blijven beschikken hebben de vijf piketmedewerkers in 2025 deelgenomen aan diverse trainingen en oefeningen. Ditzelfde geldt voor de medewerkers van de gemeente die bij de verschillende teams binnen Bevolkingszorg een rol hebben.

Handhaving openbare ruimte

In 2025 heeft handhaving in de openbare ruimte zich gericht op zichtbare aanwezigheid, leefbaarheid en veiligheid in de stad en wijken. De inzet lag vooral op jeugdoverlast, verkeer en parkeren, afvalproblematiek, evenementen, demonstraties en toezicht op naleving van de APV en Alcoholwet. De inzet van de scanauto heeft de parkeerhandhaving efficiënter gemaakt en ruimte gecreëerd voor meer toezicht in de wijken. BOA’s hebben daarnaast intensief samengewerkt met politie, jongerenwerk en andere partners bij de aanpak van overlast en ondermijning.

Ondanks een toenemende vraag naar handhaving bleef prioritering noodzakelijk vanwege de hoge werklast en beperkte capaciteit.

Beleidsindicatoren

nnb= deze indicatoren zijn nog niet beschikbaar bij het CBS

Wat heeft het gekost?

Toelichting op het financiële resultaat (+ voordeel/- nadeel)

We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we alleen afwijkingen tussen de begroting na wijzigingen en de realisatie van € 50.000 of hoger toelichten.