Economie
Inleiding
Het programma economie heeft als doel de economische groei te stimuleren. De gemeente heeft hierop vooral invloed door het scheppen van een goed vestigingsklimaat voor bedrijven en instellingen en door het bieden van locaties waar bedrijven zich kunnen vestigen en ontwikkelen. Daarnaast heeft de gemeente een rol als het gaat om het vinden en behouden van een goede balans tussen leefbaarheid enerzijds en de gevolgen van het aantrekkende verblijfstoerisme in onze gemeente anderzijds.

Beleidskader
Vastgestelde gemeentelijke beleidsnota's:
Wat wilden we bereiken?
Maatschappelijk effect
Het behouden en waar mogelijk versterken van de economische positie van Middelburg en het behouden van de werkgelegenheid in overeenstemming met de aanwas van de beroepsbevolking en het bewerkstelligen van voldoende differentiatie in de werkgelegenheid.
Doelstellingen
Formuleren van een visie op de economische toekomst van Middelburg.
Het tegengaan van oneigenlijk gebruik van bedrijfsterreinen.
Het voorkomen van leegstand van winkel- en horecapanden, behoud positie als winkelstad.
Het spreiden van recreatief bezoek aan Middelburg in tijd en ruimte en het bewaken van de leefbaarheid.
Het in evenwicht brengen van de belangen van horeca en detailhandel en bewoners van de binnenstad.
Verouderde bedrijventerreinen worden geherstructureerd en verduurzaamd.
Uitbouwen van de samenwerking met Veere en Vlissingen op het gebied van toerisme.
Wat hebben we bereikt?
Prestatie | |
|---|---|
vaststellen economisch profiel Middelburg | volgens plan |
uitvoeren toeristisch beleidsplan | volgens plan |
realisatie Smart Grid Arnestein | volgens plan |
Doelstelling 1: Formuleren van een visie op de economische toekomst van Middelburg
De Stec-Groep heeft in opdracht van de Walcherse gemeenten en Provincie Zeeland een concept-bedrijventerreinenprogramma opgesteld. In dit programma worden nog geen nieuwe locaties aangewezen, maar worden wel uitspraken gedaan over het type bedrijvigheid waarvoor de gemeenten ruimte beschikbaar willen stellen. Dit Bedrijventerreinenprogramma wordt in het voorjaar van 2026 aan de gemeenteraad aangeboden.
Doelstelling 2: Het tegengaan van oneigenlijk gebruik van bedrijventerreinen
Het college heeft een voorbereidingsbesluit genomen waarmee de bouw van nieuwe kleine bedrijfsunits en garageboxen op onze bedrijventerreinen onmogelijk is gemaakt.
Doelstelling 3: Het voorkomen van leegstand van winkel- en horecapanden, behoud positie als winkelstad
Er is weinig leegstand in de binnenstad. Onder andere dankzij de bestedingen van toeristen en de regionale functie van de binnenstad functioneert de detailhandel en horeca goed. In het najaar van 2024 heeft participatie plaatsgevonden over het nieuwe terrassenbeleid. In december 2025 heeft de raad dit beleid vastgesteld.
Doelstelling 4: Het spreiden van recreatief bezoek aan Middelburg in tijd en ruimte en het bewaken van de leefbaarheid.
In 2024 heeft de gemeente een toeristisch beleidsplan opgesteld dat door de gemeenteraad is vastgesteld. Dit beleidsplan heeft tot doel de leefbaarheid te bewaken. In 2025 is er opdracht verstrekt voor een meer uitgebreid leefbaarheidsonderzoek door Rigo.
Doelstelling 5: Het in evenwicht brengen van de belangen van horeca en bewoners van de binnenstad.
In 2024 heeft de gemeente een toeristisch beleidsplan opgesteld. In 2025 heeft participatie plaatsgevonden over het nieuwe horecabeleidsplan. Dat plan is in maart 2026 vastgesteld door de raad.
Doelstelling 6: Verouderde bedrijventerreinen worden geherstructureerd en verduurzaamd.
Project Siloplein is uitgevoerd. Alle panden zijn verkocht. Sommige ondernemers zijn nog bezig met de verbouwing van hun pand.
Doelstelling 7: Uitbouwen van de samenwerking met Veere en Vlissingen op het gebied van toerisme.
Er hebben diverse overleggen plaats gevonden met de buurgemeenten over de ontwikkeling van het toerisme en over het vormgeven van toeristische promotie.
Wat hebben we ervoor gedaan?
Fysieke bedrijfsinfrastructuur: herstructurering
De Walcherse gemeenten en Provincie Zeeland hebben, op voorstel van gemeente Middelburg, opdracht verleend voor het opstellen van een ruimtelijk economische visie voor Walcheren. Dit is een andere aanpak dan gebruikelijk voor het opstellen van een regionaal bedrijventerreinenprogramma. In het verleden werd er op basis van een zogenaamde beleidsarme vraagprognose (gemeenten verkopen grond aan elke ondernemer die er om vraagt) een programma gemaakt voor de ontwikkeling van nieuwe terreinen en voor herstructurering van bestaande terreinen. De Walcherse gemeenten willen beleid maken dat is gericht op het selectief aanbieden van ruimte voor bepaalde functies die maatschappelijke meerwaarde hebben. Te denken valt aan bedrijven en organisaties die bijdragen aan de woningbouwopgave of de energie- en circulaire transitie. Hiervoor heeft in augustus 2025 een bijeenkomst met de raad plaatsgevonden waar is gediscussieerd over de vraag: voor welke soorten bedrijvigheid bieden we nog ruimte, hoeveel en waar? Stec Groep heeft een aantal scenario's beschreven en in kaart gebracht wat de maatschappelijke functie van bedrijventerreinen is en hoe dit zich in de toekomst kan ontwikkelen.
Siloplein
De gemeente heeft het project Siloplein uitgevoerd. Er zijn diverse loodsen verkocht en verbouwd en het openbare gebied is opnieuw ingericht. In dit project zijn de principes van circulair bouwen toegepast.
Daarnaast heeft de gemeente een haalbaarheidsonderzoek uit laten voeren naar een Smart Energy Grid op Arnestein. Ongeveer tien bedrijven hebben meegedaan. Er zijn kansen voor een energiehandelsplatform en voor een groepstransportovereenkomst. Er is opdracht verleend voor de start van een energiehandelsplatform en voor het opstellen van een groepstransportovereenkomst tussen bedrijven en Stedin.
Binnenstad: detailhandel en horeca
De gemeente heeft in overleg met inwoners en ondernemers een toeristisch beleidsplan opgesteld. Dit is door de raad vastgesteld. Er is een horecabeleidsplan opgesteld waarover in 2025 participatie heeft plaatsgevonden.
Toerisme
De gemeente heeft in overleg met inwoners en ondernemers een beleidsplan toerisme opgesteld. Dit is door uw raad vastgesteld.
Beleidsindicatoren
Beleidsindicatoren | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 | |
|---|---|---|---|---|---|---|
Functiemenging (%) | Middelburg | 50,4 | 50,8 | 50,7 | 50,9 | nnb |
Nederland | 53,3 | 52,3 | 54,2 | 54,5 | nnb | |
Vestigingen (van bedrijven) (aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar) | Middelburg | 162,1 | 168,5 | 173,3 | 180,1 | nnb |
Nederland | 165,1 | 174,1 | 181,8 | 191,4 | nnb |
Wat heeft het gekost?
Economie | Begroting 2025 | Begroting 2025 na wijziging | Realisatie 2025 | Verschil 2025 (+ voordeel, -nadeel) |
|---|---|---|---|---|
Lasten | ||||
3.01.0 Economische ontwikkeling | 121 | 141 | 132 | 9 |
3.02.0 Fysieke bedrijfsinfrastruct | 1.019 | 2.181 | 4.393 | -2.213 |
3.03.0 Bedrijvenloket en bedrijfsreg | 237 | 237 | 245 | -7 |
3.04.0 Economische promotie | 1.112 | 1.031 | 940 | 91 |
Totale Lasten | 2.490 | 3.590 | 5.710 | -2.120 |
Baten | ||||
3.01.0 Economische ontwikkeling | 0 | 0 | -16 | 16 |
3.02.0 Fysieke bedrijfsinfrastruct | -986 | -2.148 | -4.361 | 2.213 |
3.03.0 Bedrijvenloket en bedrijfsreg | -78 | -78 | -58 | -20 |
3.04.0 Economische promotie | -1.922 | -1.922 | -2.103 | 181 |
Totale Baten | -2.986 | -4.148 | -6.537 | 2.389 |
Totaal Economie | -496 | -558 | -827 | 269 |
Toelichting op het financiële resultaat (+ voordeel / - nadeel)
We verantwoorden onze financiële cijfers op hoofdlijnen. Dat betekent dat we alleen afwijkingen van € 50.000 of hoger toelichten. De post “overig” gaat telkens over één of meerdere afwijkingen die kleiner zijn dan € 50.000.
Omschrijving (bedragen × € 1.000) | Afwijking Lasten | Afwijking Baten | Structureel J/N |
|---|---|---|---|
3.02.0 Fysieke bedrijfsinfrastructuren | |||
Bedrijventerreinen | -2.208 | 2.196 | N |
Grondbedrijf exploitaties kennen een lange doorlooptijd. Bij de begroting wordt per afzondelijk project altijd voor het betreffende begrotingsjaar een inschatting gemaakt van de te verwachten kosten en baten voor dit specifieke begrotingsjaar. De afwijkingen worden hier dus veroorzaakt door vertraging dan wel versnelling in de fasering van de grondcomplexen. Per saldo zijn deze afwijkingen neutraal, omdat deze wordt opgevangen door de mutaties van de boekwaarde van het grondbedrijf. De winstneming van de complexen wordt toegevoegd aan de reserve grondbedrijf. | |||
3.04.0 Economische promotie | |||
Toeristenbelasting | 0 | 198 | N |
Dit eenmalige voordeel is ontstaan doordat er uiteindelijk meer overnachtingen zijn geweest dan was ingeschat bij het opstellen van de Najaarsbrief 2025. | |||
Toerisme | 60 | 0 | N |
In 2025 is er prioriteit gegeven aan het opstellen van het terrassenbeleid. Hierdoor zjn er minder zaken opgepakt in het kader van toerisme en als gevolg hiervan minder kosten gemaakt. | |||
Overige | 28 | -5 | |
Totaal Economie | -2.120 | 2.389 |
