Inleiding
Met deze jaarrekening presenteert het college de financiële verantwoording over het laatste jaar van de bestuursperiode, die hiermee wordt afgesloten. In de afgelopen jaren is met inzet en samenhang gewerkt aan de uitvoering van het coalitieakkoord ‘Een frisse wind’. Een groot deel van de daarin uitgesproken ambities is gerealiseerd of in gang gezet, steeds met het oog op een toegankelijke, betrokken en toekomstbestendige gemeente. De periode kenmerkt zich door een duidelijke verschuiving naar meer ruimte voor initiatieven van inwoners, een toegankelijkere en mensgerichtere ondersteuning in het sociaal domein en een samenhangende aanpak op het gebied van wonen, duurzaamheid en bestaanszekerheid. Daarbij is nadrukkelijk gekozen voor het versterken van bestaande structuren, het benutten van wat er al is en het vroegtijdig betrekken van inwoners en partners. Met deze jaarrekening verantwoorden wij ons laatste jaar hoe beleid, uitvoering en middelen in samenhang zijn ingezet om concrete stappen uit de ambities uit ons coalitieakkoord vorm te geven. Daarmee vormt zij niet alleen een financiële afsluiting van het laatste boekjaar, maar ook een inhoudelijke verantwoording van de koers die in deze bestuursperiode is gevaren.
Zonder uitputtend te willen zijn, benoemen wij hieronder kort de gerealiseerde accenten. Daarbij hebben wij ingezet op:
Meer ruimte en ondersteuning voor initiatieven van inwoners;
Een toegankelijkere, vriendelijkere en beter georganiseerde toegang tot zorg en ondersteuning, zoveel mogelijk via één loket;
Meer aandacht voor luisteren naar inwoners aan wijktafels;
Sterkere samenhang tussen jeugd, onderwijs en onderwijshuisvesting;
Betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt en versterking van de collectieve zorgverzekering;
Zorgvuldige woningbouw met voorrang voor inbreiding, herbestemming en betrokkenheid van de omgeving;
Verduurzaming van de bestaande woningvoorraad met financiële én inhoudelijke ondersteuning;
Actieve aanpak van armoede, met oog voor inwoners die zelf niet snel aankloppen.
De afgelopen bestuursperiode werd gekenmerkt door het vaststellen van kadernota’s door de gemeenteraad, waarbij de ingediende financiële wensen vrijwel integraal zijn verwerkt in een sluitende meerjarenbegroting.
Tegelijkertijd constateren wij dat voor de komende bestuursperiode sprake is van een gewijzigd financieel perspectief, als gevolg van hogere lasten binnen de jeugdzorg en een afnemende bijdrage van het Rijk.
Het jaarverslag
Het jaarverslag bestaat uit:
Programmaverantwoording
Paragrafen
Programmaverantwoording
De programmaverantwoording gaat per programma in op de beoogde maatschappelijke effecten en de wijze waarop geprobeerd is deze effecten te realiseren. Dit wordt gedaan aan de hand van de volgende vragen:
Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we bereikt?
Wat hebben we ervoor gedaan?
Wat heeft het gekost?
Aan de speerpunten zijn prestaties en activiteiten gekoppeld. Deze staan in de tabellen onder "Wat hebben we er voor gedaan?". Daarin geven we aan of de doelstellingen zijn ‘gerealiseerd’, ‘deels gerealiseerd’ of ‘niet gerealiseerd’. Bij de twee vragen "Wat hebben we bereikt?" en 'Wat hebben we ervoor gedaan?" geven we een verklaring waarom het (nog) niet gehaald is. Bij '"Wat heeft het gekost?" staat een gedetailleerde toelichting op de afwijkingen tussen de begroting na wijzigingen en de realisatie voor bedragen groter dan € 50.000.
Paragrafen
In het jaarverslag zijn de verplichte paragrafen opgenomen, die zijn voorgeschreven in het besluit begroting en verantwoording gemeentes en provincie (BBV). In de afzonderlijke paragrafen zijn de beleidslijnen vastgelegd met betrekking tot relevante beheersmatige aspecten, alsmede tot de lokale heffingen.
De jaarrekening
De jaarrekening bestaat uit:
Een overzicht van lasten en baten
De balans met een toelichting
Overzicht van lasten en baten
In de staat van baten en lasten wordt op hoofdlijnen het resultaat van de jaarrekening toegelicht. In de programma's bij "Wat heeft het gekost?" staan per taakveld de lasten en baten opgenomen. En wordt een toelichting gegeven over de afwijkingen tussen de realisatie en begroting na wijziging. In een apart overzicht Kredieten zijn de (restant) kredieten per programma vermeld. Daarnaast zijn in een overzicht de incidentele baten en lasten, de structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves inzichtelijk gemaakt.
In de rechtmatigheidsverantwoording licht het college toe in hoeverre bij de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd.
Balans
De uiteenzetting van de financiële positie van de gemeente wordt inzichtelijk gemaakt in de balans en de toelichting er op.
SISA
In de SISA- bijlage (Single Information Single Audit) is verantwoording over de besteding van specifieke uitkeringen opgenomen.